Bệnh lý sàn chậu nữ là một nhóm rối loạn có tần suất cao, cơ chế đa yếu tố và ảnh hưởng sâu rộng đến chất lượng sống, chức năng niệu, sinh dục, tiêu hóa dưới cũng như sức khỏe thể chất và tâm lý của người bệnh. Trong mô hình tiếp cận hiện đại, đây không còn được xem là những thực thể tách rời như sa tạng chậu, tiểu không kiểm soát hay tổn thương tầng sinh môn, mà là những biểu hiện khác nhau của sự mất cân bằng cấu trúc – chức năng trong cùng một hệ thống nâng đỡ vùng chậu. AUGS và IUGA đã nhấn mạnh nhu cầu xây dựng một “shared disease model”, tức một mô hình bệnh học tích hợp, nhằm liên kết các dữ kiện về giải phẫu, cơ sinh học, nội tiết, lão hóa và miễn dịch thành một khung lý giải thống nhất cho rối loạn sàn chậu nữ.

Về mặt dịch tễ, gánh nặng bệnh lý này là đáng kể. Tài liệu nền tảng của AUGS/IUGA cho thấy phụ nữ có khoảng 20% nguy cơ phải phẫu thuật vì sa tạng chậu hoặc tiểu không kiểm soát do gắng sức trước 80 tuổi, với tỷ lệ phẫu thuật lại có thể lên đến 29%. Ở quy mô toàn cầu, sa tạng chậu ảnh hưởng đến hàng triệu phụ nữ; trong khi đó, tiểu không kiểm soát và các rối loạn chức năng sàn chậu khác tiếp tục gia tăng theo tuổi, sinh đẻ và tình trạng hậu mãn kinh.

Trong bối cảnh Việt Nam, ý nghĩa của lĩnh vực này ngày càng rõ rệt khi đất nước đang đồng thời trải qua hai chuyển dịch lớn. Thứ nhất là chuyển dịch nhân khẩu học theo hướng già hóa nhanh: UNFPA Việt Nam cho biết tuổi thọ lúc sinh hiện đã vượt 74 tuổi và trong vòng một thập niên tới, hơn 1/5 dân số Việt Nam sẽ từ 60 tuổi trở lên; dữ liệu WHO cũng cho thấy tuổi thọ trung bình của Việt Nam đã đạt khoảng 73,8 năm. Thứ hai là chuyển dịch mô hình bệnh tật trong sức khỏe phụ nữ: mặc dù sức khỏe bà mẹ đã cải thiện rõ rệt, các hệ quả dài hạn của thai nghén, sinh đẻ, chấn thương sản khoa và lão hóa mô nâng đỡ vùng chậu vẫn còn dễ bị bỏ sót trong thực hành thường quy. Vì vậy, nhu cầu chuẩn hóa nhận thức, phát hiện sớm và quản lý lâu dài rối loạn sàn chậu nữ tại Việt Nam là hoàn toàn có cơ sở khoa học và thực tiễn.

Điểm then chốt của Phần I là đặt nền móng khái niệm cho toàn bộ cuốn sách. Trên cơ sở các bằng chứng hiện có, phần này tiếp cận sàn chậu nữ như một đơn vị chức năng tích hợp, trong đó cấu trúc giải phẫu, tính chất cơ học của mô, môi trường nội tiết, đáp ứng miễn dịch, lão hóa sinh học và các biến cố cơ học như mang thai – sinh ngả âm đạo cùng tham gia vào tiến trình bệnh sinh. Cách tiếp cận này giúp chuyển trọng tâm từ mô tả triệu chứng sang giải thích cơ chế, từ xử trí đơn lẻ sang tư duy hệ thống, và từ can thiệp muộn sang định hướng dự phòng, phục hồi và cá thể hóa điều trị.